ایده جدید: App مدیریت بلایای طبیعی

 

 
ایران کشوری است که به خاطر ساختار طبیعی اش نرخ بالایی در حادث شدن بلایای طبیعی دارد. مهم ترین بلای طبیعی که کشور در معرض آن قرار دارد زلزله است که به خاطر قرار گرفتن کشور بر روی گسل های متعدد حادث میشود. بعد از آن هم سیل و دیگر بلایا همانند طوفان شن و اخیرا هم شیوع بیماری کرونا (که البته فقط مختص ایران نبود و یک شیوع جهانی بود) حادث می شوند. اگر بخواهیم دو سال اخیر را معیار قرار دهیم یک رکورد از وقوع بلایای طبیعی داشتیم. شروع سال ۹۸ با وقوع سیل فراگیر همراه شد و بعد از آن هم چندین زلزله متوسط و در پایان سال هم شیوع بیماری کرونا آغاز شد که همچنان ادامه دارد.

اما آنچه در مهار بلایای طبیعی مهم است مشتمل بر دو قسمت اصلی است. اول پیشگیری از وقوع آنها با انجام اقدامات پیشگیرانه از قبیل مقاوم سازی ساختمان ها در برابر زلزله، ساخت سیل بند برای کاهش شدت سیل، انجام واکسیناسیون برای جلوگیری از همه گیری بیماری ها و... که البته این موارد موضوع بحث ما نیستند. آنچه موضوع بحث ما است قسمت دوم یا همان مدیریت بحران های طبیعی است. در مدیریت بحران موضوع این است که اگر علی رغم انجام همه اقدامات پیشگیرانه، یک بلای طبیعی اتفاق افتاد چگونه آن را با حداکثر سرعت و کمترین خسارت مهار کنیم. اگرچه روشها و پروتکل های مختلفی برای مدیریت بحران های طبیعی وجود دارند اما همواره باید این روش ها و پروتکل ها را متناسب با پیشرفت فناوری و بوجود آمدن ابزارهای جدید فناورانه به روزرسانی کرد.

آنچه موضوع ایده ما برای مدیریت بحران های طبیعی است، امکانات ویژه ای است که گوشی های هوشمند به عنوان یک ابزار همگانی در اختیارمان قرار می دهند. این گوشی ها دو ویژگی مهم دارند که می توانند آنها را به ابزاری ویژه در مدیریت بحران های طبیعی تبدیل کنند. اول اینکه آنها می توانند در همه جا ارتباط دیتا داشته باشند البته به شرط اینکه زیر ساخت آنها در جریان بلایای طبیعی از کار نیافتاده باشد. دوم اینکه آنها می توانند موقعیت دقیق جغرافیای خود را شناسایی و ارسال کنند. همین دو ویژگی آنها را قادر می سازند که به طور دقیق مشخص کنند در کجا، چه اتفاقی، و در چه مقیاسی افتاده است. تنها چیزی که لازم است یک App موبایلی است که بتواند این اطلاعات را جمع آوری کند و به سامانه مدیریت بحران ارسال نماید. این جمع آوری و ارسال اطلاعات، هم می تواند به صورت هوشمند و خودکار صورت بگیرد و هم با کمک و دخالت خود کاربر انجام شود. همین اطلاعات ساده ولی دقیق، می توانند نقشه دقیقی از آنچه اتفاق افتاده است را ارائه کنند و مدیران مربوطه را به روش بهینه کنترل بحران و امداد رسانی هدایت کنند.

چنین App موبایلی هم اکنون برای مدیریت همه گیری کرونا ساخته شده است که نام آن ماسک است. اما واقعیت آن است که می توان این App ها را به صورت چند منظوره طراحی کرد به طوریکه انواع مختلف بلایا را پوشش دهند. همینطور برای اینکه همانند App ماسک با عدم استقبال کاربران مواجه نشوند و تعداد لازم از کاربران آن را نصب کنند، می توان آنها را به عنوان قسمتی از App های چند منظوره که در دو سه سال اخیر مرسوم شده اند قرار داد. به طور مثال مدیریت و گزارش بلایای طبیعی می تواند بخشی از App های پرداختی باشد همانطور که فعالیت های نیکوکاری در حال حاضر بخشی از این App ها است. با کمک این روش که اصطلاحا bundle کردن نام دارد، دیگر لازم نیست که کاربران را توجیه کرد تا صرفا برای مدیریت بلایای طبیعی یک App مجزا نصب کنند زیرا که اکثر کاربران انگیزه زیادی برای نصب چنین App هایی که معلوم نیست چه موقع به کمک آنها بیاید، ندارند. ولی قرار دادن آنها به عنوان یک آپشن در یک App جامع تر، هیچ overhead اضافه ای به کاربران تحمیل نمیکند.